Unia Europejska wspiera naukowców, badaczy i innowatorów w przesuwaniu granic wiedzy. Poznaj Natalię, która prowadzi badania nad nowymi terapiami celowanymi w leczeniu raka, i zapoznaj się z przykładami przełomowych opracowań w takich dziedzinach jak mikrobiologia, technologie cyfrowe, gospodarka o obiegu zamkniętym czy lingwistyka.
Badacze nieustannie poszukują innowacyjnych sposobów skuteczniejszej walki z rakiem. Międzynarodowy zespół naukowców, pod kierunkiem Natalii Marek-Trzonkowskiej z Uniwersytetu Gdańskiego, prowadzi badania nad nowymi terapiami celowanymi w leczeniu raka. Limfocyty T – komórki układu immunologicznego, które chronią nas, zwalczając bakterie i wirusy – nieustannie skanują organizm i potrafią rozpoznawać komórki nowotworowe. Badacze identyfikują i izolują limfocyty T zdolne do atakowania komórek nowotworowych, namnażają je i ponownie wprowadzają do organizmu pacjenta. Naukowcy ci pracują nad obroną ludzkiego organizmu, pokazując, że badania oparte na współpracy i wspierane przez UE mogą przynosić realne rezultaty.
UE stoi po stronie nauki. A Ty?
The full story
What if a cure for cancer could be found inside the patient’s own body?
At the University of Gdansk, scientists believe the answer may lie in T cells, immune cells that patrol the body, fight infections and detect abnormal cells.
Supported by the EU, researchers at the university’s Centre for Cancer, Vaccine Science, and Cancer Immunology are working on making this a reality.
‘T cells are immune cells present in my body. They fight with bacteria and viruses, but they also can recognise the cells which are somehow improper, for example, mutated cancer cells,’ explains Dr Natalia Marek- Trzonkowska, director of the centre. ‘And we are able to identify the cells that can kill the cancer. We are also able to isolate them from the patient’s body with special equipment, and multiply them into big numbers, with the aim of injecting them back to the patient.’
Natalia and her team believe their work will help find innovative ways to fight cancer that are more effective compared to current treatments, such as chemotherapy.
Chemioterapia jest mniej precyzyjna niż terapie biologiczne. To jak próba zabicia komara młotkiem – i to komara siedzącego na Twoim kolanie. Możesz go nie trafić, a nawet gorzej – zrobić sobie krzywdę.
Natalia, która z wykształcenia jest weterynarzem, obecnie kieruje międzynarodowym zespołem finansowanym przez UE i współpracuje z innymi europejskimi uniwersytetami w celu wprowadzenia tego potencjalnego leku do badań klinicznych Natalia podkreśla kluczowe znaczenie współpracy: „Im większy zespół, tym większe są nasze szanse”.
W przypadku tego rodzaju współpracy między krajami i obszarami specjalizacji komunikacja nie zawsze jest łatwa, ale jak wyjaśnia Natalia: „Nauczyliśmy się już, że zadawanie pytań to żaden wstyd, ponieważ pytania przynoszą odpowiedzi i poszerzają naszą wiedzę”. Ta inicjatywa badawcza, która rozpoczęła się w październiku 2022 roku i potrwa do marca 2026 roku, otrzymała 1,5 miliona euro ze środków UE. Ogółem UE zainwestowała ponad 2,2 miliarda euro w naukę, badania i innowacje w Polsce.
Science4EU Gallery PL4Science4EU Gallery PL4 
Science4EU Gallery PL1Science4EU Gallery PL1 
Science4EU Gallery PL2Science4EU Gallery PL2 
Science4EU Gallery PL3Science4EU Gallery PL3 
Science4EU Gallery PL5Science4EU Gallery PL5 
Science4EU Gallery PL6Science4EU Gallery PL6 
Science4EU Gallery PL7Science4EU Gallery PL7 
Science4EU Gallery PL8Science4EU Gallery PL8 
Science4EU Gallery PL9Science4EU Gallery PL9
Inne przykłady projektów
Sadza techniczna – drobny proszek o wyglądzie zwykłej sadzy – jest wykorzystywana m.in. w produkcji tworzyw sztucznych, tuszów, powłok oraz opon gumowych, ale jej wytwarzanie generuje odpady i szkodliwe emisje. Naukowcy z Polski opracowali nową technikę jej odzyskiwania z poddanych recyklingowi opon, stanowiącą ekonomiczną i bardziej przyjazną dla środowiska metodę produkcji tego materiału.
Tysiące języków regionalnych i mniejszościowych na całym świecie jest zagrożonych zapomnieniem. Dbałość o ich zachowanie może być kluczowa dla ochrony tożsamości, wiedzy gromadzonej przez wieki, a nawet dobrostanu społeczności. W ramach wspieranego przez UE projektu naukowcy zbadali zagrożone języki i ich rewitalizację, koncentrując się na językach mniejszościowych i rdzennych w Polsce i Meksyku.
Wytwarzane z polimerów materiały opakowaniowe mogą utrzymywać się w środowisku przez setki lat, dlatego trwają poszukiwania alternatyw, które mogą być łatwo rozkładane przez mikroorganizmy w glebie. Naukowcy zbadali wykorzystanie bakterii do skutecznego przekształcania metanu w biopolimer, który znajduje już zastosowanie w przemyśle, medycynie i farmacji.
W ostatnich latach znacząco wzrosła dostępność aplikacji mobilnych, urządzeń do noszenia oraz oprogramowania opartego na sztucznej inteligencji do monitorowania stanu zdrowia, lecz dla części użytkowników, np. osób starszych, mogą być one trudne w obsłudze i niedostępne. W ramach wspieranego przez UE projektu zbadano kwestie etyczne związane z takimi użytkownikami i opracowano plan działań mający na celu uwzględnienie ich potrzeb przy projektowaniu technologii zdrowotnych.
Pożyteczne mikroorganizmy glebowe są obiecującą alternatywą dla nawozów chemicznych, mogą dostarczać roślinom składniki odżywcze, a także łagodzić skutki trudnych warunków środowiskowych. Badacze przeanalizowali, w jaki sposób bakterie bytujące w środowiskach o wysokim zasoleniu mogą dostarczać azot – kluczowy składnik odżywczy – roślinom narażonym na stres solny.